Robot quấn tưa dây chống sét – Giải pháp công nghệ trên lưới điện truyền tải

Thứ hai, 22/6/2026 | 08:00 GMT+7
Trong quá trình quản lý vận hành các đường dây 220kV và 500kV, tình trạng dây chống sét và dây cáp quang kết hợp chống sét (OPGW) bị đứt tưa do sét đánh vẫn thường xuyên xảy ra. Nếu không được xử lý kịp thời, các tao dây bị bung có thể ảnh hưởng đến khoảng cách an toàn, tiềm ẩn nguy cơ sự cố đối với đường dây truyền tải điện.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, anh Đinh Văn Thảo cùng nhóm tác giả thuộc Truyền tải điện Lâm Đồng, Công ty Truyền tải điện 3 (PTC3) đã nghiên cứu, thiết kế và chế tạo thành công robot quấn tưa dây chống sét, dây cáp quang kết hợp chống sét trên đường dây đang mang điện.

Thiết bị được tích hợp hệ thống di chuyển trên dây chống sét, camera giám sát từ xa và cơ cấu quấn tưa chuyên dụng, cho phép người vận hành điều khiển toàn bộ quá trình từ mặt đất.

Anh Đinh Văn Thảo cho biết: “Trước đây khi chưa có thiết bị chuyên dụng, việc xử lý tưa dây chống sét thường phải cắt điện toàn tuyến, gây ảnh hưởng tới phương thức vận hành và kế hoạch cung cấp điện. "Robot quấn tưa dây chống sét” đã khắc phục hoàn toàn hạn chế này khi cho phép xử lý trong điều kiện đường dây đang mang điện, rút ngắn thời gian thao tác và nâng cao mức độ an toàn cho người thực hiện”.

Lực lượng vận hành triển khai robot quấn tưa dây chống sét

Quá trình vận hành cho thấy robot có khả năng di chuyển ổn định trên dây chống sét, tiếp cận chính xác vị trí hư hỏng và thực hiện thao tác quấn, cố định các tao dây bị bung bằng dây nhôm mềm. Nhờ đó, các vị trí đứt tưa được xử lý hiệu quả mà không cần cắt điện đường dây.

Không chỉ phát huy hiệu quả tại các tuyến đường dây do PTC3 quản lý, trong thời gian vừa qua, “Robot quấn tưa” còn được ứng dụng để hỗ trợ Công ty Truyền tải điện 4 xử lý các vị trí tưa dây chống sét tại đường dây 500kV Vĩnh Tân – Sông Mây và 500kV Di Linh – Tân Định trong điều kiện đường dây vẫn mang điện. Đây là một trong những tuyến đường dây quan trọng của hệ thống truyền tải điện quốc gia, vì vậy việc xử lý kịp thời khiếm khuyết mà không cần cắt điện đã góp phần duy trì khả năng truyền tải công suất, nâng cao độ tin cậy vận hành hệ thống điện, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm mùa khô năm 2026.

Nhân viên điều khiển robot qua thiết bị thông minh

Thực tế triển khai tại nhiều đơn vị cho thấy robot quấn tưa dây chống sét không chỉ là một sáng kiến kỹ thuật phục vụ sản xuất của riêng đơn vị nghiên cứu mà đã trở thành công cụ hỗ trợ hiệu quả trong công tác quản lý vận hành lưới điện truyền tải. Việc chia sẻ thiết bị, kinh nghiệm và phối hợp triển khai giữa các đơn vị cũng góp phần lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong EVNNPT.

Theo nhóm tác giả, trong thời gian tới robot sẽ tiếp tục được nghiên cứu hoàn thiện theo hướng nâng cao mức độ tự động hóa, mở rộng khả năng xử lý các dạng khiếm khuyết khác trên dây chống sét và dây cáp quang kết hợp chống sét. Với những kết quả bước đầu đạt được, sáng kiến được kỳ vọng sẽ tiếp tục được nhân rộng, góp phần hiện đại hóa công tác quản lý vận hành, nâng cao năng suất lao động và bảo đảm vận hành an toàn, liên tục, tin cậy cho hệ thống truyền tải điện quốc gia./.

Lê Hồng Việt - PTC3