Trạm biến áp 220kV là nơi tập trung nhiều thiết bị điện cao áp với khoảng cách và yêu cầu kỹ thuật nghiêm ngặt. Trong quá trình vận hành, bên cạnh các yếu tố về thời tiết, môi trường và tình trạng thiết bị, sự xâm nhập của động vật, đặc biệt là chim, cũng là một trong những vấn đề cần được lực lượng vận hành quan tâm. Tại Trạm 220kV Sa Đéc, trong quá trình kiểm tra thiết bị ngoài trời, lực lượng vận hành ghi nhận tình trạng chim xuất hiện và làm tổ tại một số vị trí, trong đó có khu vực ngàm dao cách ly, các vị trí có kết cấu dây jumper.
Việc chim làm tổ trong khu vực thiết bị không chỉ ảnh hưởng đến vệ sinh, mỹ quan công nghiệp mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến vận hành thiết bị. Vật liệu làm tổ, phân chim hoặc các chất bám trên thiết bị có thể gây mất vệ sinh cách điện; trong những điều kiện nhất định, đây có thể trở thành yếu tố cần được kiểm soát để hạn chế nguy cơ sự cố. Từ thực tế đó, thay vì chỉ xử lý khi chim xuất hiện hoặc tháo dỡ tổ chim theo từng lần kiểm tra, lực lượng vận hành đã chủ động tìm kiếm giải pháp nhằm hạn chế chim tiếp cận khu vực thiết bị.
Trên cơ sở thực tế tại trạm, chong chóng đuổi chim được lựa chọn như một biện pháp hỗ trợ hạn chế chim tiếp cận các vị trí có nguy cơ làm tổ. Nguyên lý của giải pháp tương đối đơn giản. Khi có gió, các cánh chong chóng chuyển động tạo ra sự thay đổi liên tục về hình ảnh và chuyển động trong khu vực lắp đặt. Cùng với đó, thiết bị phát âm thanh tạo thêm tác động xua đuổi. Yếu tố này có tác dụng góp phần làm cho chim hạn chế tiếp cận hoặc lưu trú tại vị trí được bảo vệ.
Ưu điểm của giải pháp là cấu tạo đơn giản, không yêu cầu nguồn điện riêng và có thể bố trí tại những vị trí phù hợp trong khu vực thiết bị. Đây là một biện pháp mang tính phòng ngừa, được sử dụng kết hợp với các phương án quản lý chim khác đang được thực hiện tại trạm.
Việc lựa chọn vị trí lắp đặt cũng được quan tâm để vừa đảm bảo hiệu quả xua đuổi chim, vừa không ảnh hưởng đến khoảng cách an toàn, kết cấu và quá trình vận hành của thiết bị.
ĐHV thực hiện lắp chong chóng xua đuổi chim tiếp cận các thiết bị trong trạm.
Để việc lắp đặt mang lại hiệu quả, lực lượng vận hành không thực hiện theo cách bố trí tùy ý mà dựa trên tình hình thực tế tại trạm. Thông qua công tác kiểm tra, những vị trí chim thường xuyên xuất hiện hoặc có dấu hiệu làm tổ được xác định. Trên cơ sở đó, vị trí lắp đặt chong chóng được xem xét sao cho phù hợp với đặc điểm khu vực và đảm bảo yêu cầu an toàn. Đây cũng là điểm thể hiện tính đặc thù của công tác vận hành trạm điện. Một giải pháp tưởng như đơn giản khi đưa vào khu vực trạm 220kV vẫn phải được cân nhắc về vị trí, khoảng cách đến phần mang điện, khả năng ảnh hưởng đến thiết bị và điều kiện kiểm tra sau khi lắp đặt. Sau khi hoàn thành, lực lượng vận hành tiếp tục theo dõi tình trạng của chong chóng cũng như mức độ xuất hiện của chim tại các vị trí đã triển khai. Những thông tin thu thập được trong quá trình theo dõi sẽ là cơ sở để đánh giá hiệu quả và có phương án điều chỉnh khi cần thiết.
Các bộ chong chóng đã được gắn cố định chắc chắn tại vị trí gần các thiết bị.
Trong quản lý vận hành, không phải tất cả các giải pháp nâng cao độ tin cậy đều là những công trình lớn hay những thiết bị công nghệ phức tạp. Một biện pháp đơn giản nhưng được triển khai đúng thời điểm, đúng vị trí và xuất phát từ một nguy cơ thực tế cũng có thể mang lại giá trị thiết thực. Việc lắp đặt chong chóng đuổi chim tại Trạm 220kV Sa Đéc là một ví dụ như vậy.
Từ việc thường xuyên kiểm tra thiết bị và nhận diện tình trạng chim làm tổ, lực lượng vận hành đã chủ động chuyển từ phương thức xử lý bị động sang phòng ngừa. Thay vì chờ đến khi tổ chim xuất hiện mới tiến hành tháo dỡ, việc tạo ra các biện pháp hạn chế chim tiếp cận giúp giảm tần suất phải xử lý tại hiện trường và góp phần duy trì khu vực thiết bị sạch sẽ, thông thoáng. Đồng thời, công tác này cũng thể hiện tinh thần chủ động của người vận hành trong việc tìm kiếm những giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của đơn vị.
Việc sử dụng chong chóng không được xem là giải pháp duy nhất để kiểm soát chim trong khu vực trạm. Hiệu quả quản lý cần được duy trì thông qua việc kết hợp nhiều biện pháp và đặc biệt là công tác kiểm tra thường xuyên của lực lượng vận hành. Tại Trạm 220kV Sa Đéc, bên cạnh việc lắp đặt các thiết bị hỗ trợ xua đuổi, lực lượng vận hành vẫn duy trì kiểm tra, theo dõi tình trạng chim và tổ chim trong khu vực thiết bị. Khi phát hiện vị trí có dấu hiệu bất thường, nhân viên vận hành kịp thời ghi nhận, đánh giá và thực hiện xử lý theo quy định, đảm bảo không làm ảnh hưởng đến thiết bị và an toàn trong quá trình thực hiện. Cách tiếp cận này cho thấy công tác quản lý vận hành không chỉ tập trung vào việc xử lý các vấn đề đã xảy ra mà còn chú trọng nhận diện nguy cơ từ sớm. Mỗi yếu tố môi trường đều có thể tác động nhất định đến thiết bị điện. Vì vậy, việc duy trì khu vực trạm sạch sẽ, kiểm soát các yếu tố có nguy cơ ảnh hưởng đến thiết bị và chủ động phòng ngừa là một phần quan trọng trong nhiệm vụ hàng ngày của lực lượng vận hành.
Đằng sau việc lắp đặt một chiếc chong chóng đuổi chim là cả quá trình quan sát, phát hiện, đánh giá và tìm kiếm giải pháp của người vận hành. Đó cũng là hình ảnh sinh động về cách lực lượng vận hành tiếp cận công việc: không chờ phát sinh sự cố mới xử lý mà chủ động nhận diện nguy cơ và tìm biện pháp phòng ngừa từ sớm. Trong thời gian tới, việc theo dõi hiệu quả của chong chóng đuổi chim sẽ tiếp tục được thực hiện thông qua công tác kiểm tra thực tế. Những kinh nghiệm thu được từ quá trình vận hành sẽ góp phần hoàn thiện các biện pháp kiểm soát chim, phù hợp với điều kiện thực tế tại Trạm 220kV Sa Đéc.
Từ những công việc cụ thể và thiết thực như vậy, tinh thần trách nhiệm của người vận hành được thể hiện trong từng chi tiết của công việc hàng ngày. Mục tiêu cuối cùng là duy trì môi trường vận hành an toàn, hạn chế các tác động từ bên ngoài và góp phần đảm bảo thiết bị truyền tải điện vận hành ổn định, liên tục và tin cậy.